Η βιταμίνη C θεωρείται διαχρονικά σύμμαχος υγείας, όμως πολλά από τα οφέλη που της αποδίδονται ενδεχομένως να έχουν μία δόση υπερβολής – Δείτε τι μπορεί να κάνει και τι όχι για την υγεία μας
Η βιταμίνη C είναι ένα από τα πιο δημοφιλή θρεπτικά συστατικά. Φημίζεται για την ενίσχυση του ανοσοποιητικού, την πρόληψη του κρυολογήματος, ενώ υπάρχουν ισχυρισμοί που τη συνδέουν με προστατευτικές ιδιότητες έναντι σοβαρών ασθενειών.
Πόσα από αυτά τα οφέλη, όμως, είναι πραγματικά;
Ναι, η βιταμίνη C είναι απαραίτητη για την καλή υγεία, ωστόσο πολλές πληροφορίες γι΄αυτή είναι υπερβολικοί ή αναληθείς, υπογραμμίζουν σε άρθρο τους στο The Conversation o Nial Wheate, καθηγητής στη Σχολή Φυσικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Macquarie, ο Ian Jamie, λέκτορας στη Σχολή Φυσικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Macquarie και η Wai-Jo Jocelin Chan, φαρμακοποιός και λέκτορας στο UNSW του Σίδνεϊ.
Γιατί ο οργανισμός χρειάζεται βιταμίνη C
Η βιταμίνη C λειτουργεί ως ισχυρό αντιοξειδωτικό, βοηθώντας στην προστασία των κυττάρων από τις βλάβες που οι ελεύθερες ρίζες. Υποστηρίζει, επίσης, το ανοσοποιητικό, βοηθά τον οργανισμό να απορροφήσει σίδηρο και συμβάλλει στην επούλωση των πληγών. Μία από τις πιο σημαντικές λειτουργίες της είναι η ενίσχυση της παραγωγής κολλαγόνου, μιας πρωτεΐνης που παρέχει δομή στο δέρμα, τα ούλα και άλλους ιστούς.
Χωρίς τις απαραίτητες ποσότητες της βιταμίνης C, ο οργανισμός δεν μπορεί να παράξει αρκετό κολλαγόνο, με αποτέλεσμα την αποδυνάμωση των ιστών, την αιμορραγία των ούλων, την απώλεια δοντιών και την εσωτερική αιμορραγία.
Οι άνθρωποι δεν παράγουν βιταμίνη C φυσικά, γι΄αυτό είναι σημαντικό να την προσλαμβάνουν μέσω της διατροφής. Διατροφικές πηγές πλούσιες σε βιταμίνη C είναι τα λαχανικά και τα φρούτα.
Η βιταμίνη C που περιέχεται στα συμπληρώματα διατροφής είναι χημικά πανομοιότυπη με τη βιταμίνη C που βρίσκεται στα τρόφιμα. Ωστόσο, τα τρόφιμα περιέχουν επίσης φυτικές ίνες, φλαβονοειδή και άλλα θρεπτικά συστατικά που δρουν σε συνδυασμό με τη βιταμίνη C, προσφέροντας ευρύτερα οφέλη για την υγεία.
Μπορεί η βιταμίνη C να προλάβει το κοινό κρυολόγημα;
Η βιταμίνη C προωθείται εδώ και καιρό ως μέσο πρόληψης ή θεραπείας του κοινού κρυολογήματος. Ωστόσο, τα επιστημονικά στοιχεία παρουσιάζουν μια πιο σύνθετη εικόνα. Εκτενείς ανασκοπήσεις κλινικών μελετών δείχνουν ότι η τακτική λήψη συμπληρωμάτων βιταμίνης C δεν προλαμβάνει το κρυολόγημα.
Έχουν παρατηρηθεί ορισμένα οφέλη σε συγκεκριμένες περιστάσεις. Η καθημερινή λήψη 200mg ή περισσότερων μπορεί να μειώσει ελαφρώς τη διάρκεια των συμπτωμάτων του κρυολογήματος. Ωστόσο, η λήψη βιταμίνης C μόνο μετά την εμφάνιση των συμπτωμάτων φαίνεται να έχει ελάχιστη ή καμία επίδραση στην ασθένεια. Επομένως, η συστηματική λήψη συμπληρωμάτων από τον γενικό πληθυσμό προσφέρει περιορισμένα οφέλη.
Ορισμένες μελέτες υποδηλώνουν ότι τα συμπληρώματα βιταμίνης C μπορεί να μειώσουν ελαφρώς την αρτηριακή πίεση. Για παράδειγμα, δόσεις άνω των 200mg την ημέρα έχουν συσχετιστεί με μειώσεις περίπου:
4 mmHg στη συστολική αρτηριακή πίεση (ο άνω αριθμός)
2 mmHg στη διαστολική αρτηριακή πίεση (ο κάτω αριθμός)
Αυτές οι αλλαγές είναι μικρές και ενδέχεται να μην έχουν σημαντική κλινική επίδραση. Συγκριτικά, τα συνήθη φάρμακα για την αρτηριακή πίεση μειώνουν συνήθως τη συστολική πίεση κατά 12 mmHg ή περισσότερο. Οι έρευνες δείχνουν, επίσης, ότι τα συμπληρώματα βιταμίνης C δεν μειώνουν τον κίνδυνο εμφάνισης σοβαρών καρδιαγγειακών παθήσεων, όπως καρδιακές προσβολές, εγκεφαλικά επεισόδια ή στηθάγχη.
«Ασπίδα» προστασίας κατά του καρκίνου;
Παρά τους ευρέως διαδεδομένους ισχυρισμούς, τα επιστημονικά στοιχεία δεν υποστηρίζουν την άποψη ότι τα συμπληρώματα βιταμίνης C προλαμβάνουν τον καρκίνο. Αν και μια διατροφή με υψηλή περιεκτικότητα σε φρούτα και λαχανικά συνδέεται με χαμηλότερο κίνδυνο καρκίνου, αυτό πιθανώς αντανακλά τη συνδυασμένη επίδραση πολλών θρεπτικών συστατικών και φυτικών ενώσεων και όχι μόνο της βιταμίνης C.
Τι συμβαίνει σε περίπτωση υπερδοσολογίας;
Η συνιστώμενη ημερήσια πρόσληψη (RDI) βιταμίνης C για ενήλικες είναι 45 mg την ημέρα – μια ποσότητα που λαμβάνεται εύκολα από τα καθημερινά τρόφιμα. Ένα μικρό ποτήρι χυμού πορτοκαλιού, για παράδειγμα, μπορεί να την παρέχει. Το ανώτατο ασφαλές όριο για τους ενήλικες είναι τα 2.000 mg την ημέρα. Επειδή η βιταμίνη C είναι υδατοδιαλυτή, οι υπερβολικές ποσότητες αποβάλλονται και δεν αποθηκεύονται στον οργανισμό. Οι πολύ υψηλές δόσεις, επομένως, δεν προσφέρουν επιπλέον οφέλη, ενώ μπορεί να προκαλέσουν και παρενέργειες, όπως διάρροια, ναυτία και κοιλιακές κράμπες.
Οι υψηλές δόσεις ενδέχεται, επίσης, να αυξήσουν τον κίνδυνο εμφάνισης λίθων στους νεφρούς, ιδίως στους άνδρες. Άτομα με χρόνια νεφρική νόσο μπορεί να είναι ιδιαίτερα ευάλωτα, καθώς οι νεφροί με μειωμένη λειτουργία δεν μπορούν να αποβάλλουν την περίσσεια βιταμίνης C με την ίδια αποτελεσματικότητα.
Χρειάζεστε πραγματικά ένα συμπλήρωμα βιταμίνης C;
Για τους περισσότερους, η απάντηση είναι όχι. Μια ισορροπημένη διατροφή, που περιλαμβάνει άφθονα φρούτα και λαχανικά, παρέχει εύκολα επαρκή ποσότητα βιταμίνης C. Καλές διατροφικές πηγές είναι τα εσπεριδοειδή, τα μούρα, οι ντομάτες, οι πιπεριές, το μπρόκολο και το λάχανο.
Συμπερασματικά, η βιταμίνη C είναι ένα απαραίτητο θρεπτικό συστατικό, ωστόσο τα συμπληρώματα φαίνεται να προσφέρουν ελάχιστα επιπλέον οφέλη για τους περισσότερους υγιείς ανθρώπους.
Στην πραγματικότητα, η κατανάλωση ολόκληρων τροφών αντί για συμπληρώματα είναι πιθανώς ο ασφαλέστερος και αποτελεσματικότερος τρόπος να διασφαλίσετε επαρκή πρόσληψη βιταμίνης C και να υποστηρίξετε την υγεία σας. πηγή: yegeiamou
