Οι νέοι Κανονισμοί για τις ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις σηματοδοτούν μια ουσιαστική αναβάθμιση του κατασκευαστικού τομέα στην Κύπρο, βελτιώνοντας την ποιότητα των κτηρίων, ενισχύοντας την ασφάλεια των χρηστών και συμβάλλοντας καθοριστικά στην ενεργειακή τους απόδοση.
Tων Ελίζα Βασιλείου – Μηχανολόγος Μηχανικός, Β’ Αντιπρόεδρος ΕΤΕΚ, Θωμάς Μίτας – Ηλεκτρολόγος Μηχανικός, Μέλος Διοικούσας Επιτροπής ΕΤΕΚ
Μέχρι πρότινος, ο τομέας των ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων χαρακτηριζόταν από αποσπασματική εφαρμογή απαιτήσεων. Η μη υποχρεωτική εκπόνηση τεχνικών μελετών στις κατοικίες, σε συνδυασμό με την απουσία θεσμοθετημένης επίβλεψης κατά την υλοποίηση των έργων, δημιουργούσε ένα σημαντικό κενό. Αυτό είχε πιθανές επιπτώσεις στην ορθή επιλογή λύσεων, στη σωστή διαστασιολόγηση των συστημάτων και στη διασφάλιση ότι η τελική κατασκευή ανταποκρίνεται στον αρχικό σχεδιασμό.
Οι νέοι Κανονισμοί έρχονται να καλύψουν αυτά τα κενά, θεσπίζοντας ένα ενιαίο και σύγχρονο πλαίσιο απαιτήσεων που ενισχύει τον σχεδιασμό, την επίβλεψη και τον έλεγχο των ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων σε όλα τα στάδια υλοποίησης. Πρόκειται για μια ουσιαστική τομή, που σηματοδοτεί τη μετάβαση σε ένα ολοκληρωμένο σύστημα διασφάλισης ποιότητας, ασφάλειας και ενεργειακής απόδοσης των κτηρίων.
Καταρχάς, καθίσταται υποχρεωτική η εκπόνηση μελέτης μηχανολογικής εγκατάστασης για τα συστήματα θέρμανσης και ψύξης σε όλες ανεξαιρέτως τις αναπτύξεις, περιλαμβανομένων των μονοκατοικιών. Παράλληλα, εισάγεται η απαίτηση για μελέτες συστημάτων παραγωγής ζεστού νερού οικιακής χρήσης, καθώς και άλλων εξειδικευμένων τεχνικών συστημάτων. Η ορθή μελέτη και ο σωστός σχεδιασμός οδηγούν σε βελτιωμένη ενεργειακή απόδοση, καθώς και σε μείωση του κόστους λειτουργίας και συντήρησης.
Επιπλέον, θεσμοθετείται η υποχρεωτική επίβλεψη τόσο των ηλεκτρολογικών όσο και των μηχανολογικών εγκαταστάσεων από τον ίδιο τον μελετητή μηχανικό. Ο ιδιοκτήτης της οικοδομής ορίζει τον μελετητή ως επιβλέποντα, διασφαλίζοντας την πιστή εφαρμογή της μελέτης. Με την ολοκλήρωση των εργασιών, απαιτείται η υποβολή σχετικής βεβαίωσης από μηχανολόγο και ηλεκτρολόγο μηχανικό, η οποία επιβεβαιώνει ότι οι εγκαταστάσεις έχουν υλοποιηθεί σύμφωνα με τη μελέτη και τους όρους της άδειας οικοδομής.
Παράλληλα, καθορίζεται ότι οι ηλεκτρολόγοι και μηχανολόγοι μηχανικοί που υποβάλλουν μελέτες στο πλαίσιο του Περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμου θα πρέπει να είναι εγγεγραμμένοι στο Μητρώο Μελετητών και Επιβλεπόντων Μηχανικών του ΕΤΕΚ, με την ενεργοποίησή του. Η ρύθμιση αυτή εισάγει σαφή κριτήρια επάρκειας, ευθύνης και επαγγελματικής δεοντολογίας, ενώ περιλαμβάνει απαιτήσεις όπως συνεχή εκπαίδευση, ασφάλιση επαγγελματικής ευθύνης και ενίσχυση της πρακτικής κατάρτισης.
Τα οφέλη από την εφαρμογή των νέων Κανονισμών είναι πολλαπλά και ιδιαίτερα σημαντικά:
- Ενισχύεται ο οικοδομικός έλεγχος σε όλα τα στάδια υλοποίησης.
- Βελτιώνεται η ασφάλεια και ο σχεδιασμός των ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων.
- Αναβαθμίζεται ο ρόλος και οι αρμοδιότητες των μηχανικών, ενισχύοντας τον επαγγελματισμό στον κλάδο.
- Βελτιώνεται η ενεργειακή απόδοση των κτηρίων, με θετικό αντίκτυπο στο περιβάλλον και στο κόστος λειτουργίας.
- Προστατεύεται ουσιαστικά ο πολίτης, ως ο τελικός αποδέκτης των υπηρεσιών.
Ο εκσυγχρονισμός των Κανονισμών αποτέλεσε διαχρονικό αίτημα του ΕΤΕΚ, το οποίο ανέδειξε τις αδυναμίες του προηγούμενου πλαισίου και εργάστηκε συστηματικά για τη θεσμική του αναβάθμιση. Ωστόσο, η επιτυχία της μεταρρύθμισης θα εξαρτηθεί από την αποτελεσματική εφαρμογή των νέων ρυθμίσεων. Η ομαλή μετάβαση προϋποθέτει συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων, έγκαιρη προσαρμογή των επαγγελματιών και συνεχή ενημέρωση.
Το ΕΤΕΚ παραμένει σε στενή συνεργασία με το Υπουργείο Εσωτερικών, με στόχο τη διασφάλιση της ορθής και αποτελεσματικής εφαρμογής των Κανονισμών.
